Con người có thể không cần là một thi sĩ, nhưng con người cần- mỗi người phải tự mình là một triết gia.
Đã từ rất lâu, trong khu vườn văn học của chúng ta, chúng ta được nhồi vào đầu óc rằng “ triết gia là một thành phần tinh hoa, ghê gướm lắm “, nhưng nếu chúng ta kéo xuống một tằng khác của suy nghĩ; suy nghĩ căn bản, đầu đời khai sinh ra chữ “ Triết “, chúng ta sẽ thấy, triết là công việc của mỗi người, mỗi trường hợp, mỗi mắt xích trong liên kết xã hội. Chúng ta có thể cùng một thảo luận chung. Triết không con là phần việc của những cá nhân riêng lẽ.
Triết là gì. Chúng ta không cần định nghĩa từ chữ nghĩa tây phương. Chúng ta cùng ngồi với chữ triết cổ đại. Chữ triết là tập hợp hai chữ “ chiết và khẩu “ từ văn tự Trung Hoa. Thứ văn tự chính cha ông chúng ta đã ngàn năm gắn liền với nó. Cha ông chúng ta đã Việt hóa nó để làm của mình. cha ông thấy ra cũng không cần thiết phải tạo ra một chữ khác, khi chính tự thân chữ “ Triết “ nầy đã giải mã chính nó.
Nhưng bao nhiêu người đã đọc được sự giải mã từ khởi đầu nầy ?
Không nhiều !
Đó là điều làm chúng ta thiếu rất nhiều sự tham gia tích cực của số đông. Chúng ta chỉ làm thơ, bởi vì thơ đơn giản là viết xuống cảm xúc. Thơ không hề đòi hỏi một suy tư nào, dù thơ thả xuống suy tư.
Chúng ta hãy cùng ngồi lại với cái quen thuộc ngàn đời nhưng cũng đầy xa lạ nầy. Chúng ta đã chẳng từng hỏi “ vì sao tôi nhớ em ?”, Chúng ta đã chẳng từng hỏi “ làm thế nào để bước qua vấn nạn của nghèo khó ? “, chúng ta đã chẳng thường tự hỏi “ Ta là gì ? “và “ Thượng Đế là ai ?”
” Chiết ” là làm vỡ ra, ” khẩu ” là lời nói- trước khi có chữ viết. Nói cách khác, triết là dùng lý luận để tìm được câu trả lời, qua ngôn ngữ hay chữ viết. Ai trong chúng ta chưa từng dùng nó trong đời ?
Hãy thả xuống dấu hỏi nhiều hơn là thả xuống những câu thơ trong một thời điểm nhất định. Chúng ta muốn trên đường dài đơn lẽ chính mình, thời triết sẽ là người bạn đường thân mật. Lâu lâu, dưới bóng mát của tàng cây, hay dưới bóng râm của mây trời, nhàn nhã đọc một câu thơ, nhàn nhã nhìn vào trong mây, thấy ra chính mình chưa từng đơn độc.